Jean-Joseph Goux - Elektronisch geld, of de vingers van de onzichtbare hand.
this text is part of the project New Forms for Financial Exchange
Als schuld bij uitstek blijft het geld in omloop zonder dat het nog ooit wordt ingewisseld, tenzij in een andere munt. Elk banktegoed is een schriftelijke boeking. Wisselen is belangrijker dan inwisselen. Tegelijk haalt het financieel kapitalisme de bovenhand op het industrieel kapitalisme. En de zogenaamde "virtuele" economie (in het bedrijfsleven, op de beurs, bij de bank, etc.) wordt belangrijker dan de "echte" economie (de tastbare goederen).

Opvallend parallel met deze economische evolutie (waarbij het eerste breekpunt genoteerd wordt begin van de 20ste eeuw) ontdoen schilderkunst en literatuur zich van elke verwijzing naar het object. Het schilderij verwijst niet langer naar een waarneembare wereld buiten het doek, maar creëert een autonome wereld van tekens. Kubisme en abstracte kunst, die breken met de traditie van de uitbeelding, vallen volledig samen met de monetaire evolutie van goud naar schrift, van intrinsieke waarde naar eenvoudig teken, van ding

naar systeem. Ook de taalkundige theorie van de Saussure ziet - op datzelfde ogenblik - de taal niet langer als rechtstreeks verband houdend met een referent, gaat niet langer uit van een relatie tussen het woord en de zaak die door dat woord wordt benoemd, maar ziet woorden veeleer onderling naar elkaar verwijzen, volgens een differentiële woorddynamiek die Mallarmé reeds had voorvoeld. In omloop is dus niet langer het verheven en triomfantelijke goudgeld dat Balzac zo na aan het hart lag, maar een door de centrale bank bedrukt biljet dat de emblemen en de garantie van de Staat meekrijgt. De inwisselbaarheid van dit rechthoekig stukje bedrukt papier in klinkende goudmunt neemt echter af: het verband wordt losser, indirecter, onvollediger, en uiteindelijk onbestaande. Opgelegde koersen en inflaties doen het bankbiljet stilaan zijn gouddekking verliezen. Het staat niet langer direct voor het goud, maar belichaamt een eigen orde, een systeem van "waardetekens" die conventioneel zijn of - op een internationale markt met vlottende wisselkoersen - worden -->

one
back
this document has been last worked on on lundi, 13-jui-1998 00:00:00 CEST
next
part
[Moving Art Studio] |  [Mailing List e-money]

©1996 by Jean-Joseph Goux